Voortbordurend op de inzichten van o.a. Freud, ontwikkelde de Nederlands Amerikaanse psychotherapeut Dr. Simon Speyer in de zestiger jaren in de USA en UK een psychotherapeutische methode om managers met stress en depressieverschijnselen weer snel in het arbeidsproces terug te krijgen.
Begin jaren 70 werd de “Methode Speyer” voor het eerst in Europa gedemonstreerd aan de universiteiten van Leiden en Leuven. Een gemakkelijke methode, die ook snel was aan te leren. Ze vond haar oorsprong in diverse therapiestromingen,waarvan door Speyer een aantal elementen werd bijeengevoegd tot een nieuw samenhangend therapiemodel, dat later Speyertherapie ging heten.
De Speyertherapie is een individuele therapie met een psychodynamisch uitgangspunt, gebaseerd op het idee dat veel gevoelens en gedragingen onbewust verlopen. Je voelt je bijvoorbeeld bang, maar begrijpt niet waardoor. Of je probeert je te binden aan een partner, maar dat lukt niet, hoe graag je dat ook wilt. Binnen de psychodynamische aanpak probeer je samen met de therapeut te ontdekken hoe dergelijk onbewuste patronen verlopen, hoe deze je doen en denken beïnvloeden. Daarbij wordt onder andere gebruik gemaakt van regressietechnieken en vrije associatie, terwijl je ontspannen op een bank ligt en alle gedachten en gevoelens die er in je opkomen de vrije loop laat, terwijl de therapeut luistert en doorvraagt. Veel psychodynamische therapieën zijn oorspronkelijk gebaseerd op het werk van Sigmund Freud, volgens wie psychische problemen het resultaat van onopgeloste conflicten uit de kindertijd zijn. Als je daar niks aan doet, blijven die zich herhalen. En omdat deze conflicten uit de kindertijd zo beangstigend zijn, worden veel gevoelens verdrongen naar het onbewuste. Pas als de inhoud van het onbewuste in het bewuste wordt gebracht, kun je inzicht krijgen in de ware oorzaken van je problemen.
Sinds Freud is de psychodynamische therapie sterk veranderd en bieden moderne varianten, zoals de Methode Speyer (Speyertherapie) snelle oplossingen bij emotionele problematiek. Zo is de Speyertherapie erop gericht in 10 dagen tijd een intensief bewustwordings- en groeiproces op gang te brengen, waardoor de natuurlijke geneeskracht van een patiënt wordt vrijgemaakt en hij vanuit een oorspronkelijk inzicht en begrijpen weer greep krijgt op z’n emotionele leven.
Tot 1983 leidde Dr. Simon Speyer zijn Speyertherapeuten nog zelf op om zijn werk te kunnen voortzetten. Later hebben anderen dat overgenomen. De Speyertherapie wordt in Nederland momenteel nog door zo’n 25 therapeuten min of meer op dezelfde manier toegepast als door Simon Speyer onderwezen, hoewel de meeste praktiserende therapeuten niet meer door Speyer zijn opgeleid. Naast Speyertherapeuten zijn er tegenwoordig ook Neurosetherapeuten en Gevoelstherapeuten die met Speyertherapie of gevoelstherapie werken. Onze Speyertherapeut Adriaan Lodders is een van de weinigen die nog door Simon Speyer zelf is opgeleid.
Speyertherapie heeft een gestructureerd verloop. Er wordt in 10 dagen tijd een min of meer vastliggend programma afgewerkt, dat erop gericht is,zonder al te veel omwegen, verdrongen traumatische gevoelens en gebeurtenissen op te sporen, die de huidige problemen veroorzaken. Dit gebeurt in tien achtereenvolgende dagelijkse sessies van elk twee tot drie uur. De therapie beslaat twee (werk)weken, waarin in principe steeds van maandag t/m vrijdag dagelijks wordt gewerkt. Door deze opzet wordt doorgaans een diepgang bereikt, die in de gangbare psychotherapie met wekelijkse sessies van één uur, zelden wordt gerealiseerd.
Tijdens de sessies ligt de cliënt op een brede slaapbank, de ogen afgedekt met een eenvoudig slaapmasker. Eerst wordt via een aantal korte oefeningen bereikt dat de cliënt zich zo goed mogelijk lichamelijk ontspant. Via regressie wordt hij/zij vervolgens teruggevoerd naar vroegere situaties uit zijn jeugd. Steeds is het doel hierbij zijn kindfiguur te confronteren met onverwerkte pijnlijke situaties die in die tijd emotionele blokkades hebben veroorzaakt. Hij gaat ze nu aanpakken. Binnen enkele sessies komen al belangrijke herinneringen uit onze vroege jeugd naar boven. Niet alleen verkrijgen mensen toegang tot herinneringen uit hun peuter- en kinderjaren, vaak hebben zij ook levendige voorstellingen van hun geboorte en hun leven in de baarmoeder en beginnen ze zich in een nog verderreikend ervaringsdomein te wagen. We kunnen twee jaar oud zijn, of zelfs jonger, en weer alle zintuigelijke, emotionele en lichamelijke hoedanigheden ervaren zoals we ze toen kenden. Geboortetrauma’s maar ook onbewuste sexuele problematiek komen zo vaak naar boven.
De rol van de therapeut bestaat vooral hierin, dat hij de cliënt op een betrokken wijze actief helpt zijn ingehouden gevoelens opnieuw te beleven en alsnog te laten uiten. De traumatische lading die vastzat in de spieren komt dan vrij, waardoor de cliënt inzicht krijgt en verband gaat zien tussen zijn problemen van ‘toen’ en zijn klachten van ‘nu’ en eindelijk begrijpen kan waarom hij toch altijd zo doet. Het tijdvak dat door de therapie wordt bestreken varieert per persoon, maar beslaat in het algemeen de perioden van de laatste zes weken van de zwangerschap (i.v.m. geboortetrauma’s) tot aan het achtste of negende levensjaar.
Voor een succesvolle therapie is het niet noodzakelijk dat men van te voren over actieve herinneringen over deze periode beschikt. Door het proces van de therapie wordt vanzelf belangrijk geheugenmateriaal losgemaakt en geactiveerd.
Regelmatig vraagt men ons ook om persoonlijke ervaringen van anderen tijdens hun Speyertherapie. Het is niet alleen interessant om te lezen hoe het anderen in Speyertherapie vergaat, maar ze kunnen voor mensen, die de therapie eigenlijk ook graag zouden gaan doen, misschien net dat zetje betekenen dat ze nodig hebben om hun emotionele problemen ècht te gaan aanpakken.
Een van onze cliënten was zo vriendelijk voor onze website enige indrukken weer te geven van zijn 10-daagse therapie. Wij mochten zijn ontroerende verslag hieronder nagenoeg letterlijk overnemen.
Het meest typische wat ik van mij zelf vind, is dat na een diepe slaap, een behoorlijke nuchterheid over me heen komt - terwijl ik erg spiritueel ben en ik de magie zoals het padwerk beschrijft prachtig vindt. Na acht dagen Speyer heb ik al heel wat meegemaakt, maar na het ontwaken komt de nuchterheid over mij. Dat het bevrijden van spanningen in je spieren het probleem al voor een belangrijk deel kan oplossen ! Als ik terugkeer naar de belevenissen die ik tijdens de Speyertherapie heb meegemaakt, dringt het besef gelukkig wel goed door. Vooral de hele intense gewaarwording die ik heb van emoties, die dan wel vreselijk pijn doen. Ik benadruk de bewijzen die op mij heel veel indruk maakten. Anderzijds voelde ik altijd angst voordat ik onder hypnose ging of mijn lichaam op de goede manier zou reageren. Mijn fantasie is over het algemeen al heel groot, dus moest ik heel alert zijn dat ik niet in mijn fantasie terecht kom, maar mijn gevoel blijven volgen. Want nadat ik iets gevoeld heb, snap ik de dingen veel beter. Ondanks alle theorieën die ik hierover gelezen heb, laat ik mij nog hierover verbazen.
Maar wat ik ervaar na 8 dagen therapie is, dat ik vroeg mijn bed weer uitga, plezier heb, vrijheid voel en een gevoel van opluchting, maar ook angst om dit weer kwijt te raken. Ik kan ook buiten de trance al intens bij mijn gevoel komen. Ik ga dingen aanpakken, echter ik vermijd nog wel de saaie dingen.
Nadat ik al gelijk in een diepe trance kwam en ik het geboorte proces opnieuw beleefde, voelde ik mijn vuistjes heel krampachtig worden. Ik sloeg ermee en nadat ik uit die trance kwam, was het net of er miljoenen luchtbelletjes uit mijn handen stroomden. Zo’n sterke energiestroom heb ik nog nooit ervaren na het vrijmaken van geblokkeerde energie. Dit gevoel is 10 keer sterker dan wanneer bevroren handen weer opwarmen, nadat je in de winter buiten bent geweest. Dan voel je tinteling.
Nadat ik weer in trance was, ervaar ik voor het eerst hoe het voelt dat je straf krijgt. Als mama je afwijst, voelt dat als een groot intens verdriet. Ook mijn vader kon intens gemeen kijken als ik niet deed wat hij van mij verlangde. Op dat moment snap je niet echt waarom volwassenen zulke krachtige middelen gebruiken om mij onder de duim te houden. Verstandelijk kan ik dit wel snappen, want ik zat overal aan en ik ben nu zelf Papa.
Nadat ik weer in trance ben, ervaar ik voor het eerst hoe intens gemeen de blikken zijn van een zuster. Ongefilterd komen die emoties op je af als kind en mijn lichaam werd als het ware energetisch weggeblazen, precies zoals Barbara Brennen dat beschrijft. Ook voel ik heel erg de eigen pijn van sommige zusters die ik omhels en besef dat dit nog versterkt wordt door mijn eigen pijn. Verder kwam aan het licht dat ik, toen ik als klein jongetje uit het raam ben gevallen, uit m’n lichaam trad. Dat klopt ook want ik heb nooit de pijn van die val ervaren.
Ik blijf steeds maar naar de buitendeur lopen, echter hij is op slot en ik kan niet naar buiten. Er niet uit. Dit herhaalt zich elke keer als ik onrustig ben. Adriaan besluit om in een 'vorig leven' verder te zoeken. Het blijkt dat ik berecht word (onthoofding) en me heel schuldig voel. Verder word ik vernederd, verraden en ik vind dat ik 'een beetje dom' gedaan heb (zachtjes uitgedrukt. Al deze elementen zie ik terug in mijn jeugd, waar ik heel verlegen ben, want mensen kijken en wijzen naar mij.
Dit is bij Speyertherapie normaal de z.g. lichaamsdag, maar Adriaan confronteerde me in plaats daarvan met een zeer intensieve ademsessie op basis van holotrop ademen van Grof.Over deze sensationele ervaring kun je elders lezen.
Dit werd dan de lichaamsdag. Nadat ik in trance ga, worden verschillende plekken van mijn lichaam aangeraakt, waar mogelijk nog oude pijn of specifieke herinneringen vastzitten (psychosomatiek). Omdat er tijdens de intensieve ademsessie van vrijdag al zoveel lichamelijk reacties naar boven gekomen waren, reageert mijn lichaam nu ogenschijnlijk veel minder. Het valt mij op dat mijn vader heel diep in mijn borst zit en dat ook mijn ogen pijn doen, waarschijnlijk voor de dingen die ik vroeger niet mocht zien. Verder wist Adriaan m’n geboortetrauma opnieuw te activeren. Regelmatig voelde ik daarbij mijn verstikking en de druk, die later zo herkenbaar op mijn borst zat.
Vandaag mag ik in fantasie 'rechter' zijn en laat ik iedereen voorkomen die mij in mijn leven heeft dwars gezeten. Ik voel de lichamelijk pijn weer die ik als kind heb opgelopen van allerlei mensen om me heen en straf hen via kussens op een tamelijk orthodoxe, maar voor mijn opgehoopte geblokkeerde energie, bevrijdende wijze.
We gaan nog een stukje verder met het bevrijden van mijn geblokkeerde energie door met een symbolische meetlat emotioneel vast te stellen hoever ik nu met al die mensen in mijn leven ben. Het valt me moreel heel zwaar om ze echt allemaal aan te pakken, want m’n vader en m’n moeder hebben toch ook zoveel voor me gedaan. Verstandelijk snap ik dat het een patroon is, dat ik zo vaak heb herhaald (schuldgevoel) en ik die negatieve energie uit mijn lichaam moet bevrijden. Aan het eind wordt ik toch weer kwaad op mijn moeder als ik haar omhels, want ze flikt het weer om de tranen op een zielige manier te laten lopen ipv oprechte vreugde te tonen.
Omdat ik op dag 5 een heel goeie ervaring had met 'intensief ademen',werd besloten deze dag nog een keer te ademen. Hier volgt een korte samenvatting: De emoties moesten nu van dieper komen. In het begin gebeurde er niet zo veel. Mijn ademhaling is in het begin ook niet zo diep. Ik merk dat ik het niet zo prettig vind om heel diep te ademen, want het heeft toch onbewust iets met de pijn in mijn borst te maken. Verder heb ik door mijn ‘voorkennis’ misschien iets te sterk geprobeerd te sturen en dan lijkt het of je het contact met je lichaam verliest. Op het einde ervaarde ik een kil gevoel in mij. Mijn eerste neiging is danook dat het niet zo goed ging, maar het is net zo goed een deel van mij, waar ik het liefst niet naar kijk. Door die gemoedstoestand dringt niet gelijk het besef tot me door dat het eigenlijk een heel groot geschenk is, al voel ik me er pijnlijk onder. Ik doe mijn oogkap af en zeg tegen Adriaan dat ik mij zo kil voel.Toch heb ik in de sessie ook mijn boosheid en een pure kracht in me voelen opkomen; en de angst ervaren om dit zelf niet als macht te gaan te misbruiken. Op dat moment echter begint mijn lichaam te reageren. Een hele diepe pijn komt uit mijn buik omhoog en ik probeer het toe te laten. Bij de keel lijkt het of ik het toch niet helemaal naar buiten wil brengen, maar toen kwam het verdriet los. Die pijn zat heel diep, maar mijn hart tintelt vanaf dat moment heel erg en ik ben me nu bewust van die oude pijn. M’n vader kan ik nu in mijn hart sluiten, maar met m’n moeder heb ik nog wel moeite. Blijkbaar bescherm ik haar toch nog, ten koste van mijzelf.
Na op de bank voor de laatste keer m’n 'te vroege' geboorte te hebben herbeleefd, heb ik ook nog eens flink op het ongeduld van mijn moeder afgereageerd. Uiteindelijk kon ik haar accepteren en haar vertellen hoe ik haar in de therapie ervaren heb en wat dat voor invloed op mijn latere leven heeft gehad. M’n vader heb ik ontroerd mijn verhaal gedaan, waarbij ik hem voor het eerst kon vertellen dat ik nou ook goed snapte hoeveel moeite ook hij met haar had.
Dag 9 en 10 zijn in de Speyertherapie over het algemeen 'afbouwdagen' . Ze duren meestal korter dan de eerste 8 dagen, maar worden wel gedeeltelijk of volledig gebruikt om het proces af te maken, als dat nog nodig mocht zijn. Op de laatst dag is er meestal geen bank-sessie meer, maar een feestelijk afscheid-, evaluatiegesprek en vooruitblik op de komende verwerkingsperiode, samen met b.v. de partner of goede vriend/vriendin. Bij het Speyerinstituut heeft de therapie de laatste jaren( door integratie van één of meer ademsessies) een wat uitgebreider karakter gekregen. Onze 9e dag is daardoor vaak nog een volledige banksessie en dag 10 soms nog gedeeltelijk.